Πέμπτη 11 Ιουνίου 2026

Ο ΠΟΥΝΤΟΣ ΑΠΟΔΕΙΧΘΗΚΕ ΒΑΘΥΣ (ΜΕΡΟΣ ΔΕΥΤΕΡΟ)



Ανακοίνωση της Επιτροπής Αγώνα για τη Διάσωση της Πηγής Πούντος Αγράφων,10/6/2026


"Ο ΠΟΥΝΤΟΣ ΑΠΟΔΕΙΧΘΗΚΕ ΒΑΘΥΣ 

(ΜΕΡΟΣ ΔΕΥΤΕΡΟ)

Κάτω από το δικαιολογημένο ενδιαφέρον , όλων των κατοίκων της ενότητας Απεραντίων αλλά και πάμπολλων συμπατριωτών Ευρυτάνων που ζουν αλλού που μας ρωτάνε εναγωνίως τι γίνεται με το νερό της πηγής Πούντος ; 

Οφείλουμε να προβούμε στην ανακοίνωση ,ακριβώς γιατί η υπόθεση είναι πολύ σοβαρή και ο πολύς κόσμος που μας ρωτά, θέλει να γνωρίζει την αλήθεια τη στιγμή που οι εξελίξεις είναι καταιγιστικές.

Ραγδαίες, πυκνές και εξόχως σημαντικές  είναι οι εξελίξεις για  την Δημόσια  Πηγής Πούντος  Αγράφων.

Να σας ενημερώσουμε πως αναφορικά με την Πηγή Πούντος, υπάρχουν ήδη σε Εκκρεμότητα Σοβαρότατες Ποινικές Δικογραφίες με αντικείμενο την ίδια τη σύμβαση παραχώρηση της πηγής, οι οποίες διερευνούν ποινικές ευθύνες Αιρετών.

Οι Δικογραφίες έχουν Α.Β.Μ Ε25-18 και ΑΒΜ :Ε26-7, οι οποίες συσχετίζονται και υπάρχει και Τρίτη Δικογραφία.

Στα πλαίσια μάλιστα της Πρώτης Δικογραφίας (Α.Β.Μ Ε25-18 ) έχει οριστεί ορκωτός Λογιστής από 25-2-2026, προκειμένου να εκτιμήσει τη ζημιά που επέρχεται σε βάρος του Δήμου Αγράφων  από την υλοποίηση της υπ.αριθμ. 55/25.7.2025 απόφασης του Δημοτικού Συμβουλίου Αγράφων.

Χαρακτηριστικό της σοβαρότητας της υπόθεσης, είναι πώς έφτασε στο Δεύτερο Προανακριτικό Τμήμα της Αθήνας που διερευνά οικονομικά εγκλήματα.

Ενώ το από 26/5/2026 πόρισμα της διορισμένης από το κράτος Ορκωτής Λογίστριας, διαβιβάστηκε στο Προανακριτικό Τμήμα του Πρωτοδικείου Ευρυτανίας, στις 2/6/2026.

Η διαβίβαση έγινε από το Δεύτερο Προανακριτικό τμήμα στην Αθήνα.

Το πόρισμα καταλήγει στο ακόλουθο συμπέρασμα στις ακροτελεύτιες γραμμές του. 

«Η ΖΗΜΙΑ ΚΑΤΑ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ ΑΓΡΑΦΩΝ ΔΥΝΑΤΑΙ ΝΑ ΞΕΠΕΡΑΣΕΙ ΤΙΣ 120.000 ΕΥΡΩ (ΕΚΑΤΟΝ ΕΙΚΟΣΙ ΧΙΛΙΑΔΕΣ ΕΥΡΩ) ΑΠΟ ΤΗΝ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗ ΤΗΣ ΑΠΟΦΑΣΗΣ 55/2025»

ΩΣ ΕΚ ΤΟΥΤΟΥ ΑΝΟΙΓΕΙ ΔΙΑΠΛΑΤΑ, Ο ΔΡΟΜΟΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΑΖΗΤΗΣΗ ΤΥΧΟΥΣΩΝ  ΚΑΚΟΥΡΓΗΜΑΤΙΚΩΝ ΕΥΘΥΝΩΝ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ ΑΓΡΑΦΩΝ ΚΑΙ ΤΗΣ ΠΑΡΑΠΟΜΠΗΣ ΣΤΑ  ΑΡΜΟΔΙΑ ΠΟΙΝΙΚΑ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΑ ΣΕ ΚΑΘΕ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ. 

Οι πολιτικές ευθύνες της Δημοτικής Αρχής τεράστιες, το ίδιο και οι Ποινικές.

Την στιγμή όμως, που συντελείται ένα στυγερό περιβαλλοντικό έγκλημα της Αρπαγής του νερού της μίας και μοναδικής πηγής της περιοχής, έξι κοινοτήτων και εννέα συνοικισμών, της Ενότητας Απεραντίων με την απόφαση 55/2025 της Δημοτικής Αρχής, άραγε την ίδια στιγμή  συντελείται και ένα οικονομικό έγκλημα σε βάρος του Δημοσίου, αφού η Ζημιά για το Δήμο Αγράφων είναι πολύ σοβαρή, ως προκύπτει, εκ του πορίσματος της Ορκωτής Λογίστριας;

Ενώ θα πρέπει να σημειωθεί πώς η Δημοτική Αρχή Αγράφων τολμά να διατείνεται ακόμα, πώς το νερό της  πηγής είναι ιδιοκτησίας  της  Γρανίτσας, διαψεύδεται όμως οικτρά, από την βεβαίωση του Δασαρχείου Ευρυτανίας στις 7-5-2026.

Να η απόδειξη

Κόπτεται τάχα, η Δημοτική Αρχή να βρεί δουλειά στον κτηνοτρόφο της περιοχής και στον συνταξιούχο, ενώ την ίδια στιγμή με την απόφαση ντροπής 55/2025, δεν του διασφαλίζουν, ούτε το υπάρχον νερό του, ούτε αυτό.

Αρνητικά Απίθανοι για άλλη μια φορά, σπεύδουν να παραχωρούν σε Εταιρεία, Πηγή που δεν ανήκει στο Δήμο Αγράφων, πηγή  που είναι περιουσία του Δημοσίου, μάλιστα  σε Δασική Έκταση (έγγραφο Δασαρχειου Ευρυτανίας), έχουν  το θράσος να επιμένουν κιόλας, παρά το ότι τους έχουμε ενημερώσει με Δικαστικό  Επιμελητή στις 18/5/2026 και με έγγραφο από αρμόδιας υπηρεσίας, πώς το νερό της πηγής δεν ανήκει στη Γρανίτσα.

Πραγματικά Ασταμάτητοι, θέλησαν μάλιστα να υπογράψουν κρυφά και σύμβαση με Συμβολαιογράφο Ευρυτανίας, κιόλας, για την Παραχώρηση της Πηγής, αφού με το ζόρι το νερό της  πηγής ανήκει στη Γρανίτσα.

Αν και προλάβαμε και ενημερώσαμε τόσο τους κατοίκους της περιοχής για τις κινήσεις τους, όσο και τις Αρχές αλλά  τους Συμβολαιογραφικούς Συλλόγους της Χώρας, αλλά και τους Συμβολαιογράφους Ευρυτανίας.

ΦΤΑΣΑΝΕ ΩΣ ΕΚΕΙ,ΤΟ ΔΟΚΙΜΑΣΑΝ ΚΑΙ ΑΥΤΟ 

ΒΑΛΑΝ  ΠΟΛΥ «ΣΤΡΑΒΗ ΠΛΩΡΗ»,

ΟΠΩΣ ΕΣΤΡΩΣΑΝ, ΘΑ ΚΟΙΜΗΘΟΥΝ 

Σε λίγο μπορεί  να παραχωρήσουν και τον αέρα, αφού και αυτός δεν τους ανήκει!!!

Δεν σταματάμε εδώ, όμως ξεκαθαρίζουμε πως ο αγώνας μας είναι κοινωνικοπολιτικός, ωστόσο  σε αυτόν, αξιοποιούμαι και κάθε νομικό μέσο, προκειμένου να προστατεύσουμε τον υδάτινο πλούτο και την ζωή μας.

Λέμε πώς το νερό είναι κοινωνικό αγαθό και όχι ακριβοπληρωμένο εμπόρευμα.

Απέναντι σε κάθε σφετεριστή του Υδάτινου Πλούτου που προσβάλλει τον κοινό νού, λέμε 

«Κάτω τα χέρια από τη Πηγή Πούντος, γιατί ο Πούντος είναι «ΒΑΘΥΣ.

Η ΑΣΥΛΙΑ ΤΟΥΣ  ΤΕΛΕΙΩΣΕ

ΩΣ ΕΔΩ ΗΤΑΝ .


Συνεχίζουμε, τις δράσεις μας, η συντριπτική πλειοψηφία της κοινωνίας είναι μαζί μας .

Στο επόμενο διάστημα θα κυκλοφορήσει και η μπλούζα της Επιτροπής Αγώνα με την ονομασία «SAVE POUNTOS», ένα κινητό σύνθημα που θα ταξιδεύει παντού, όπως και εσείς το καλοκαίρι.

Ενώ προετοιμάζουμε, από τώρα, την μεγάλη μας συγκέντρωση, στη Βαλαώρα Ευρυτανίας το καλοκαίρι του 2026, σας περιμένουμε.


Επιτροπή Αγώνα για τη Διάσωση της Πηγής Πούντος Αγράφων,10/6/2026 "

Τρίτη 9 Ιουνίου 2026

Πάλι δεν θα τους ήταν αρκετή...


Η αγάπη για τα υλικά αγαθά είναι μια αρρώστια για αυτούς (σημ. τους αποικιοκράτες). Παίρνουν το μερίδιο των φτωχών και των αδύναμων για να συντηρούν τους πλούσιους που εξουσιάζουν. Ισχυρίζονται ότι η μητέρα όλων μας, η Γη, τους ανήκει και υψώνουν φράχτες για να κρατούν τους γείτονες μακριά.

Αν η Αμερική ήταν δύο φορές μεγαλύτερη απ’ ό,τι είναι, πάλι δεν θα τους ήταν αρκετή.

("Καθιστός Ταύρος" - ινδιάνος αρχηγός της φυλής Χουνκάπα Λακότα των Σιού)


blog "Ευρυτάνας ιχνηλάτης"

Πέμπτη 28 Μαΐου 2026

Τα πανηγύρια της μνήμης μαζί με της… Φύσης τα φυσικά φαινόμενα

Εντόμων αναπαραγωγή 

Ένα απολαυστικό άρθρο του Κρικελλιώτη Ευθύμιου Φλώρου


Κρίκελλο δεκαετία του 1960.

Ζωντανό ακόμα το χωριό! Στο σχολείο είμαστε πάνω από 60 παιδιά! Καπνίζουν τουλάχιστον 150 τζάκια τον χειμώνα. Τα σοκάκια του χωριού είναι καθαρά, δουλεμένα από το καθημερινό περπάτημα ανθρώπων, και ζώων.  Κάθε σπίτι έχει τα δικά του ζωντανά: 

Ένα φορτιάρικο για τις μεταφορές ξύλων για τον χειμώνα, ανθρώπων και πάσης φύσεως δικών τους αγαθών, αγαθών που παράγουν οι ίδιοι και η Μάνα Φύση, αγαθών  που κάνουν ένα σπίτι αύταρκες και ανεξάρτητο! Ακριβώς αυτό που ΔΕΝ ΘΕΛΕΙ ΜΕ ΤΙΠΟΤΑ Ο ΣΗΜΕΡΙΝΟΣ ΤΡΟΠΟΣ ΖΩΗΣ. ΑΥΤΟ ΠΟΥ ΔΕΝ ΘΕΛΕΙ Ο ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΜΟΣ ΠΟΥ ΖΟΥΜΕ!

Μία γελάδα για να έχει αρκετό γάλα, βάση της διατροφής μας αλλά και να κάνει ένα μοσχάρι κάθε χρόνο, που η πώλησή του θα αποτελεί και την αποταμίευση του σπιτιού!

Μία ή και δύο γίδες που πέρα από το ωραιότατο γάλα τους θα δώσουν και τα κατσικάκια που συνήθως θα συντροφέψουν τη γιορτή του Πάσχα αλλά και θα δώσουν το λιγοστό σε ετήσια βάση κρέας για τη διατροφή της οικογένειας.

Ένα γουρουνάκι που θα μετατρέψει ό,τι περισσεύει από το φαγητό της οικογένειας σε εξαιρετικό έδεσμα του χειμώνα και της γιορτής των Χριστουγέννων.

Και φυσικά από κανένα σπίτι δεν λείπουν μια δεκάδα ίσως και παραπάνω κότες που ολημερίς θα καθαρίσουν όλον τον κήπο του σπιτιού, θα κοπρίσουν επίσης και θα δώσουν τα εξαιρετικά αυγά τους που θα συνοδέψουν πατάτες τηγανιτές, θα γεμίσουν γεύση πολύφυλλες πίτες με λάπατα και πράσα, με μπομπότα αλεύρι από εξαιρετικό καλαμπόκι δικό τους, αυγά που θα δώσουν το κίτρινο χρώμα και την πιο ωραία γεύση στο γιορτινό παντεσπάνι, αυγά που θα συμπληρώσουν το ψωμοτύρι στο σακούλι του τσοπάνη σε ένα πλήρες βιολογικότατο γεύμα!

Κι όλα αυτά τα ζωντανά ζούσαν αρμονικά με μας στο σπίτι, στο υπόγειο, στη διπλανή αποθήκη, στο πρόχειρο αλλά ζεστό κοτέτσι….

Κι όλα αυτά τα ζωντανά όμως δεν φύτρωναν ξαφνικά σε κάποιο εργαστήριο ζώων, αλλά με τον πατροπαράδοτο τρόπο της αναπαραγωγής της ζωής! Κι εμείς παιδάκια 6 και 7 χρόνων ήδη είχαμε καταλάβει και αφομοιώσει πλήρως της φύσης τα φυσικά φαινόμενα: 

Γιατί έπρεπε όταν η γίδα μας θέλει, ήδη υπήρχαν ενδείξεις πάνω της ορατές για τους γνώστες, να την πάμε στον τράγο της γειτονιάς που έναντι καλού «μεροκάματου» θα τη μαρκαλούσε ώστε και του χρόνου η γίδα να έχει γάλα, αφού βέβαια γεννήσει τα κατσικάκια, τη μεγάλη μας χαρά! Κι είναι γνωστή η απορία μικρού κοριτσιού όταν είδε τον τράγο καβάλα στη γίδα του να λέει στη μάνα του «Δεν ξέρω μάνα τι έγραφε το τραγί πίσω στη γίδα μ’ ένα κοντύλι!»…. Δεν θα ξεχάσω ποτέ την αγαπημένη μου γίδα που άκουγε στο ηχοποίητο όνομα «Τσίκα» αφού περπατώντας τα πόδια της έκαναν αυτόν τον ήχο «τσίκ-τσίκ-τσίκ», σαν να είχε άλατα στις αρθρώσεις των γονάτων της, η οποία ήταν πολλή χειραφετημένη γίδα! Όταν εκείνη ήξερε ότι ήταν η ώρα η κατάλληλη, χωρίς καμία προειδοποίηση, μας έφευγε από τον δρόμο την ώρα που επιστρέφαμε απ’ τα χωράφια και πήγαινε μόνη της στον τράγο! Κι έτσι πρώτον δεν πληρώναμε το …αντίτιμο και δεύτερον δεν ξέραμε σε ποιόν τράγο πήγε. Έτσι μια χρονιά που γέννησε 4 κατσικάκια όλα ήταν διαφορετικά μεταξύ τους! Ήταν προφανές ότι είχε πάει σε 3-4 διαφορετικούς τράγους!

Γιατί έπρεπε εμείς τα παιδιά να πάμε και τη γελάδα μας στο βόϊδι, που λίγοι είχαν στο χωριό, όταν η γελάδα «σέρνει» όπως ήταν ο όρος ο σχετικός. Εκεί θα ήμασταν μάρτυρες δυναμικής σεξουαλικής πράξης αφού το βόδι μπορεί να ζύγιζε και 300 κιλά  και από μια απόσταση ασφαλείας θα παρατηρούσαμε το «ακατάλληλο» για ανήλικους γεγονός και θα μαθαίναμε στην πράξη πώς τα μικρούλια δεν τα φέρνει ο πελαργός αλλά έρχονται με άλλον τρόπο. Ιδού και η απόδειξη ζωντανή μπροστά μας.

Βόγιας εν δράσει 

Την ίδια σκηνή θα παρατηρούσαμε για χιλιάδες φορές όταν ο κόκορας του σπιτιού μας βατεύει τις κότες του. Ναι τις δικές του κότες που με σθένος προσέχει και βοηθάει στην ανεύρεση τροφής! Και έτσι, από την συνεχή δράση του κόκορα πολύ εύκολα θα αντιλαμβανόμαστε τις σχετικές εκφράσεις που αναφέρονται σε νεαρούς επιβήτορες που συνέχεια έχουν το μυαλό τους στο σεξ!

Ποιο απολαυστικό όμως όλων των σκηνών διαιώνισης του είδους ήταν το θέαμα, για όλα τα παιδιά κι όχι μόνο, όταν ο επιβήτορας γάϊδαρος της γειτονιάς τακτοποιούσε σεξουαλικά, όχι χωρίς αλλά με την δική της συγκατάβαση τη γαϊδούρα του διπλανού ή έστω και απόμακρου σπιτιού, που έτυχε να τη συναντήσει την ώρα που έπρεπε! Πολλές ήταν οι φορές που ειδικά εμείς τα αγόρια προκαλούσαμε μία τέτοια συνάντηση! Οι σκηνές ήταν αξέχαστες! Δεν μπορούν αυτές να περιγραφούν με λέξεις! Αυτές είναι μόνο ήχος και εικόνα! Κι αυτές δεν ξεχνιούνται ποτέ. Παροιμιώδης η δυναμική παρουσία του γάϊδαρου του παπα του χωριού μας, που όταν είχε τέτοιες ορέξεις έκοβε με τα δόντια του την τριχιά που τον έδενε στο παλούκι ή ακόμα και το ίδιο το παλούκι και έφευγε για τη φιλενάδα του τη μόνιμη εκεί κοντά στη γειτονιά! Ο παπάς μας ήξερε όταν δεν τον έβρισκε στη θέση του και πρώτα-πρώτα έψαχνε εκεί στο γειτονικό σπίτι ώστε να τον φορτώσει για το χωράφι. 

Δεν αναφερθήκαμε όμως σε ένα άλλο ζευγάρωμα. Αυτό των σκύλων που στο χωριό ήταν όλοι ελεύθεροι, έτσι όπως έπρεπε να είναι τα ζώα. Μαζεύονταν λοιπόν συνήθως έως και μια δεκάδα αρσενικών σκύλων κοντά σε μία σκυλίτσα που ήρθε η ώρα της γονιμοποίησης και περιμένουν υπομονετικά τη σειρά τους!! Κι εμείς σαδιστικά, όταν η ιδιαιτερότητα των σκύλων να «κολάνε» μεταξύ τους ήταν σε ισχύ, τα κυνηγούσαμε διαπράττοντας αμαρτία μεγάλη! Αν μπορούσαν να μιλήσουν τα έρμα θα έλεγαν εκείνο το γνωστό γι’ αυτή τη στιγμή υπέρτατης ευχαρίστησης «βαράτε και μην τραβάτε!!!».

Και σαν να μην έφταναν όλα ετούτα που βλέπαμε μπροστά στα παιδικά μας μάτια όταν σκαρίζαμε με τα ζώα μας στα χωράφια για βοσκή τους παρατηρούσαμε τα πάσης φύσεως έντομα που κι εκείνα είχαν τον δικό τους τρόπο αναπαραγωγής που σοφά έφτιαξε η Φύση και μεις δυστυχώς την παραβιάζουμε! Γιατί όταν έφτασε η ώρα του αδηφάγου ανθρώπου που ήθελε πολύ περισσότερο γάλα από μια γελάδα ή μια γίδα ή πολύ περισσότερο κρέας από ένα γουρούνι, έφεραν στο Κρίκελλο «βελτιωμένες» λεγόμενες ράτσες να διασταυρώσουν με τα γηγενή και υγιή ζωντανά μας παραβιάζοντας τη Φύση! Και είτε με τεχνητή γονιμοποίηση είτε με προσπάθεια φυσικής με τούτα τα «βελτιωμένα» ζώα άρχισε η παρακμή! 

Μπορεί το γάλα μιας γίδας ζάανεν, αν γράφω σωστά τη ράτσα, να ήταν περισσότερο από μια δική μας γίδα, αλλά εκείνη η γίδα αρρώσταινε εύκολα, περπατούσε δύσκολα, ξεσκίζονταν τα μαστάρια της που ήταν τεράστια από τις αγκαθιές και γενικά φαινόταν ότι εκείνη ήταν μια άλλη ράτσα «φτιαγμένη» από τον άνθρωπο τον αδηφάγο, για να ζει μέσα σε χώρους ακίνητη και σκλαβωμένη εφ’ όρου ζωής! 

Μπορεί το μοσχάρι που θα γεννούσε μια γελάδα με τεχνητή γονιμοποίηση να γινόταν πολύ μεγαλύτερο και να απέδιδε περισσότερα σε κρέας αλλά πολλές φορές η μάνα του πέθαινε στη γέννα αφού ο όγκος του ξεπερνούσε τη δυνατότητά της! 

Νομίζω ταπεινά πέραν της γλαφυρής και κάπως κωμικής χροιάς αυτού του κειμένου, όπως έχει καταγραφεί στη μνήμη μου εκείνη η Χρυσή πιστεύω εποχή, ότι τότε άρχισε η αρχή του τέλους της γεωργίας και της κτηνοτροφίας στην Ελλάδα μας. Όλοι οι άνθρωποι έπεσαν στην παγίδα! Με επιδοτήσεις και δάνεια και λοιπά καθρεφτάκια ως δώρα ο άνθρωπος της πλήρους ανεξαρτησίας έγινε απόλυτα εξαρτημένος! Ήμουνα πέρυσι και είμαι πάντα μαζί με τους αγρότες και τους κτηνοτρόφους στους αγώνες τους! Όμως ήξερα και πιστεύω ακόμα ότι το «παιχνίδι» του πρωτογενή τομέα ΧΑΘΗΚΕ ΟΡΙΣΤΙΚΑ από την δεκαετία του 1960! Τότε που ήρθαν οι «βελτιωμένες» ράτσες, τότε που ήρθαν οι «βελτιωμένοι» σπόροι! Κι από τότε ο κατήφορος έφερε σκλαβιά ύπουλη και εξάρτηση απόλυτη που δύσκολα θα ανατραπεί! Γι αυτό και έγραφα και συνεχίζω να γράφω! 

ΚΡΑΤΗΣΤΕ ΟΣΟΥΣ ΣΠΟΡΟΥΣ ΞΑΝΑΦΥΤΡΩΝΟΥΝ! ΦΥΤΕΨΤΕ ΤΟΥΣ ΕΣΤΩ Σ' ΕΝΑΝ ΚΗΠΟ! ΓΙΑ ΝΑ ΜΠΟΡΟΥΝ ΚΑΙ ΟΙ ΕΠΟΜΕΝΕΣ ΓΕΝΙΕΣ ΝΑ ΓΕΥΤΟΥΝ Ο,ΤΙ ΕΜΕΙΣ ΕΙΧΑΜΕ ΤΗΝ ΤΥΧΗ ΝΑ ΖΗΣΟΥΜΕ ΚΑΙ ΝΑ ΓΕΥΤΟΥΜΕ! 

 Ευθύμιος Φλώρος 

Κρίκελλο Ευρυτανίας 


(δημοσίευση στο blog "Ευρυτάνας ιχνηλάτης" )


Πέμπτη 21 Μαΐου 2026

Έγγραφο-Ντοκουμέντο του 1944 για τις θηριωδίες των Γερμανών ναζί και των συνεργατών τους στην Ευρυτανία και ο αγώνας ανασυγκρότησης από την ΕΠΟΝ

 Το Καρπενήσι μετά τη ναζιστική επιδρομή- φωτο: Σπύρος Μελετζής 


 "Ρημάξανε το Καρπενήσι και τα περισσότερα χωριά, της Ποταμιάς, μην αφήνοντας λίθο επί λίθου. Κάψανε τα περισσότερα σπίτια, σχεδόν όλους τους αχυρώνες, βρήκανε τα περισσότερα καταφύγια πούχε ο κόσμος τη σοδειά, ρούχα, πράγματά τους, βιάσανε και σκοτώσανε γριές και γέρους, αποπατήσανε στα ιερά των περισσότερων εκκλησιών."

*****

Ο "Ευρυτάνας ιχνηλάτης" σας παρουσιάζει ένα σπανιότατο όσο και σημαντικό ΕΓΓΡΑΦΟ-ΝΤΟΚΟΥΜΕΝΤΟ του 1944, το οποίο αναφέρεται στην καταστροφή του Καρπενησίου από τους Γερμανούς ναζί και τους ντόπιους δωσίλογους συνεργάτες τους και στις θηριωδίες που προέβησαν κατά του ευρυτανικού πληθυσμού. 

Μέσα από μία έκθεση της ΕΠΟΝ ΕΥΡΥΤΑΝΙΑΣ (που απευθύνεται προς το Προεδρείο του Κεντρικού Συμβουλίου της Οργάνωσης) εκτίθενται γεγονότα που διαδραματίστηκαν εκείνες τις τραγικές για τον τόπο μας μέρες. Παρατίθενται σημαντικά στοιχεία -γνωστά και άγνωστα-  περιγράφονται σκηνές από τη βάρβαρη επιδρομή και την καταστροφική μανία των ΓερμανοΡάλληδων, το χτύπημά τους από τους αντάρτες του ΕΛΑΣ, καθώς και τις γενναίες και συγκινητικές προσπάθειες των πρωτοπόρων νεολαίων της ΕΠΟΝ Ευρυτανίας να συνδράμουν έμπρακτα τον βασανισμένο ευρυτανικό λαό στις προσπάθειες ανοικοδόμησης και τις ανάγκες επιβίωσής του σε πλείστα επίπεδα. 


Το έγγραφο έχει ημερομηνία 22 Αυγούστου 1944, δηλαδή μόλις λίγες μέρες μετά τη δεύτερη πυρπόληση της ευρυτανικής πρωτεύουσας και πολλών ευρυτανικών χωριών. Στην έκθεση υπάρχουν κάποιες πρώτες εκτιμήσεις, αφού στη συνέχεια και συν τω χρόνω αποκαλύφθηκαν πολλές επιπλέον πτυχές της τραγωδίας.

Συντάκτης του εν λόγω εγγράφου είναι το στέλεχος της ΕΠΟΝ ΕΥΡΥΤΑΝΙΑΣ με την ονομασία "ΑΡΓΥΡΗΣ" (σημ. από την πλευρά μας έχουμε σαφείς ενδείξεις για ποιον συμπατριώτη μας πρόκειται, αλλά τούτο δεν αποτελεί αντικείμενο αυτού του αφιερώματος).

Το ντοκουμέντο ιχνηλατήσαμε από τα Αρχεία Σύγχρονης Κοινωνικής Ιστορίας (ΑΣΚΙ). Επειδή πρόκειται για μακροσκελές έγγραφο, επιλέξαμε κάποιες σελίδες από αυτό, με συνεχή όμως ροή, όπου αναφέρονται γεγονότα, καταστάσεις και ενέργειες που έχουν να κάνουν με αυτά καθ' αυτά τα συμβάντα. Πέραν τούτων, οφείλουμε να σας επισημάνουμε ότι το συνολικότερο έγγραφο αναφέρεται και σε επιπλέον "εσωτερικά ζητήματα", π.χ. οργανωτικές ανακατατάξεις, λειτουργικά ζητήματα σχετικά με τα έμπεδα, οικονομικά και άλλα θέματα, τα οποία όμως δεν καταγράφουμε στο παρόν αφιέρωμα ώστε να "κεντράρουμε" την προσοχή σε όσα σας προαναφέραμε.

Κατά την αντιγραφή, για την παρουσίαση στον "Ευρυτάνα ιχνηλάτη", διατηρήσαμε την ορθογραφία της εποχής, ενώ με δική μας πρωτοβουλία και για τις ανάγκες αυτής της παρουσίασης αφήσαμε ενδιάμεσα κενά στο πυκνογραμμένο κείμενο ώστε να είναι πιο ευανάγνωστο. Στα σημεία όπου κάποιες λίγες λέξεις ή μέρος των λέξεων δεν διακρίνονται καθαρά, λόγω της παλαιότητας του εγγράφου, υπάρχουν αποσιωπητικά με συνοδευτικό ερωτηματικό.

Ιδού:

*****


22/8/44

ΕΝΙΑΙΑ ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΗ ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΝΕΩΝ (ΕΠΟΝ)

Προς

Το Προεδρ. Κεντρ. Συμβουλίου.

 


Αγαπητοί Συν/τές

1) Αμέσως μετά τη συν/ψη μας και πριν ακόμη τελειώσουν όλες οι συνεργασίες με τις αντιπροσωπείες άρχισαν οι εκ/κες (σ.σ εκκαθαριστικές) επιχειρήσεις. Λεπτομέρειες πάνω στις κινήσεις των φαλάγγων της Δυτ. Στερεάς σάς γράφει ο Αλέξης.

Στην Ευρυτανία επιτεθήκανε από

α) Δυτ. Φθιώτιδα με 7.000 Γερμανούς, 2.000 Μαρ/νούς και 2.000 Ράλληδες ντυμένους Γερμανικά (σύμφωνα με στοιχεία αντιπροσώπου Μεραρχίας). Η φάλαγγα αυτή έπειτ' από αλεπάλληλες λυσσώδεις μάχες κι εξαιρετικά μεγάλες απώλειές της έφθασε στο Καρπενήσι

β) άλλη φάλαγγα από Αγρίνι, έφθασε στα Σίδερα μπήκε στην Ευρυτανία κι' επροχώρησε προς Βίνιανη. Κι' αυτή η φάλαγγα είχε μεγάλες απώλειες γιατί χτυπήθηκε σε πολλά σημεία

γ) Η τρίτη φάλαγγα απ' το Αγρίνι - Θέρμο έφθασε στον Προυσσό και ωρισμένα μικρά τμήματά της πάτησαν μερικά μικρά γύρω χωριά-αετοφωλιές που δε τάχαν πατήσει ούτε Τούρκοι ή Ιταλοί. Κι η φάλαγγα αυτή κάτου από τη δική μας πίεση κι από φόβο αποκλεισμού της (γιατί τα στενά Μαραοθυβάς{;}-Προυσσού δίνουν τέτοια δυνατότητα), αναγκάστηκε να φύγει.

Σα γενικό συμπέρασμα μπορούμε να πούμε ότι οι αντάρτες μας με πρωτοφανή ηρωϊσμό, και πολεμική τέχνη, χτυπήσαν αλύπητα τα Γερμανικά Τμήματα, τους φέραν βαρειές απώλειες και ματαίωσαν το βασικό τους αντικειμενικό σκοπό πούταν να κάνουν πλατειές εκ/κές επιχειρήσεις στην Ευρυτανία, με κέντρο το Καρπενήσι.

Δράση Γερμανών. Οι Γ. στην Ευρυτανία από τα 105 χωριά πάτησαν τα 27, απ' τα οποία έκαψαν πλατειά 17 χωριά. Στο Καρπενήσι από 800 σπίτια μείνανε 10, κι από 500 αχυρώνες μείνανε 4. -  Σ' άλλα 10 χωριά που πάτησαν έκαψαν λίγα σπίτια, έκαναν λεηλασίες κλπ. 

Γενικά. Ρημάξανε το Καρπενήσι και τα περισσότερα χωριά, της Ποταμιάς, μην αφήνοντας λίθο επί λίθου. Κάψανε τα περισσότερα σπίτια, σχεδόν όλους τους αχυρώνες, βρήκανε τα περισσότερα καταφύγια πούχε ο κόσμος τη σοδειά, ρούχα, πράγματά τους, βιάσανε και σκοτώσανε γριές και γέρους, αποπατήσανε στα ιερά των περισσότερων εκκλησιών.

Αντίδραση. Σ' όλα τα χωριά διαπιστώθηκε η εμφάνιση των Ράλληδων ντυμένων Γερμανικά. Στο χωριό Κλαψί φεύγοντας αφήσανε στην πλατεία του χωριού ταμπέλα μεγάλη πούγραφε με μαύρο χρώμα (μεγάλα γράμματα) <ΖΗΤΩ Ο ΖΕΡΒΑΣ>. Στο Καλεσμένο πήγανε σ' ένα σπίτι πούχε μείνει ένας γέρος και μια γρηά. Ρωτήσανε το γέρο πούνε οι αντάρτες. Τους απάντησε <Δεν ξέρω παιδιά, να σ΄όλα τα γύρω βουνά είνε αντάρτες>. Μανιωμένοι τούπανε <κι' εσύ γέρο είσε αντάρτης> σηκώσανε ένα τσαπί και του ανοίξανε το κεφάλι. Στη γρηά του, 80 περίπου χρονών και τυφλή βάζουνε τα γεννητικά τους όργανα στο στόμα της, και τη σέρνανε. Γενικά στα χωριά αυτοί ήταν οι πιο λυσσασμένοι. 

-Η αντίδραση στα χωριά μετά το κάψιμο άρχισε τη δράση της με συνθήματα πούριχνε στον κόσμο. Κεντρικό της σύνθημα ήταν ότι <οι αντάρτες φταίνε που μας κάψανε τα σπίτια>. Η δράση της όμως ήταν περιωρισμένη και ασύγκριτα μικρότερη από τη δράση της στις περυσινές εκκ/κές. Ιδιαίτερα στο Κλαψί πούταν η έδρα μας η αντίδραση είχε σηκώσει στα γερά κεφάλι. Η διαπίστωσή μας είνε ότι στο Κλαψί υπάρχει ολόκληρη μαφία άριστα οργανωμένη. Ωρισμένες χαρακτηριστικές φράσεις <Πότε οι Εγγλέζοι θα μας ρίξουν όπλα για να φάω 2-3 κομ/στές> (αυτόν τον πιάσαμε και τον προορίζουμε γι' αγροφύλακα). <Οι άτιμοι οι αντάρτες μας κάψαν τα σπίτια>. <Κάψαν το σχολειό γιατί είχαν γράψει απ' έξω>. <Πρώτα θα σκοτώσουμε τους αντάρτες και μετά τους Γερμανούς>. <Η επιδρομή έγινε γιατί κάναμε το συλαλλητήριο>. <Ο τηλεβόας μας είπε νάμαστε ήσυχοι, δεν κρύψαμε πολλά πράγματα και μας τα κάψανε>. Για μας όταν πήγαμε είπαν <να τους σαμποτάρετε, μην τους δίνετε τίποτα>.

Εννοείται ότι αυτό που γίνεται στο Κλαψί δε γίνεται σε κανένα άλλο χωριό της Ευρυτανίας.


Πως αντιμετωπίσαμε την κατάσταση. Όλα τα στελέχη της Ευρυτανίας στη διάρκεια των εκ/κών ριχθήκανε στους τομείς δράσης τους. Με το γραμματέα κρατήσαμε επαφή. Ωρισμένα στελέχη της Ευρυτανίας πήραν μέρος σε μάχες και πολλά σε κινητοποιήσεις και βοηθητικές υπηρεσίες. Πολλά μέλη σαν Εφεδρικοί πήραν μέρος στις κιν/σεις και τις μάχες. Η ΕΠΟΝ Μαυρομμάτας βοήθησε τη μεταφορά κι εγκατάσταση του Νοσοκομείου, οι Επονίτες του Μεγ. Χωριού άμα φύγανε απ' το χωριό τους οι Γερμανοί κατεβήκανε και σώσανε 6 σπίτια που καιγότανε. Το ηθικό των Επ/τών όπως και όλου του λαού εξαιρετικά καλό. -

Αμέσως μετά τη φυγή των Γερμανοράλληδων άρχισαν να σχηματίζωνται σε κάθε καμμένο χωριό Επιτροπές Σωτηρίας και Υποεπ/πές Περίθαλψης-Στέγασης-Υγείας. Τώρα κανονίσαμε να συμμετέχει κι' ο γραμματέας της ομάδας. Όλες οι ομάδες ανασυγκροτούνται, τα συνεργεία γίνονται μόνο ανοικοδόμησης-εθν/κού αγώνα. Βασική δουλιά καθορίστηκε για τις ομάδες η ανοικοδόμηση κι' η εξυπηρέτηση των πρ/κών αναγκών. Τα καλύτερα στελέχη μας ρίχτηκαν στην καμμένη περιοχή και τους μπήκε σαν γραμμή, σε κάθε χωριό που πηγαίνουν σαν καθοδήγηση να συμμετέχουν πραχτικά και στην ανοικοδομητική δουλιά. 


-Αύριο κινούμε στην καμμένη περιοχή συνεργείο μ' επικεφαλής στελέχη μας, από γιατρό- γεωπόνο (και με γνώσεις τεχνικές) -και δασολόγο. 

-Στο κατέβασμα γενικών Επιτροπών στους συμμάχους, οι νέοι θα κατεβούν με συνθήματα παιδικό-εφηβικό συσσίτιο σε κάθε χωριό, ρούχα-παπούτσια-φαρμάκων σ' όλους τους εφήβους και τα παιδιά.

-Στο Καρπενήσι άρχισε ήδη να λειτουργεί παιδ. συσσίτιο και σταλθήκανε 50 λίρες γι' αγορά τροφίμων του παιδ. σταθμού. 

-Το ζήτημα ακόμη της διαφώτισης, ψυχαγωγίας κλπ. μπένει στην πρώτη γραμμή για την κατα......(;) της νέας γενηάς και όλου του κόσμου και για το ανέβασμα του ηθικού του. 

-Οι ομάδες των χωριών που δεν κάηκαν θα βοηθήσουν μ' εράνους, ομαδικό κατέβασμα, κι' ομαδική δουλιά στα καμμένα χωριά, με στάλσιμο υλικού (έλατα κομμένα), με {........ ;} 

-Την αντίδραση την αντιμετωπίζουμε με ξεσκέπασμα των συνθημάτων της, κατατόπιση του κόσμου, και με την πραχτική ανοικοδομητική μας δουλιά. Διευκολύνουμε την ΕΠ. στη δουλιά της. Στο Κλαψί μιλήσαμε σε συγκέντρωση και δώσαμε στην ΕΠ όλα τα στοιχεία, ήδη άρχισαν οι συλλήψεις. 

-Ένα πρόβλημα που αντιμετωπίζει η ΕΠΟΝ Ευρυτ. είναι το οικονομικό. Την ενισχύσαμε με 70 οκ. τρόφιμα ως ότου στεργιώσει τη δουλιά της (...) 



 ΥΛΟΠΟΙΗΣΤΕ - επιτέλους - ΤΟ ΜΝΗΜΕΙΟ ΘΥΜΑΤΩΝ ΤΩΝ ΝΑΖΙΣΤΙΚΩΝ ΕΠΙΔΡΟΜΩΝ ΣΤΗΝ ΕΥΡΥΤΑΝΙΑ!

blog "Ευρυτάνας ιχνηλάτης"

Κυριακή 17 Μαΐου 2026

Μυλωνάδες


Με ιδιαίτερη χαρά λάβαμε ένα εξαιρετικό βιβλίο από τον αξιαγάπητο συμπατριώτη μας και εκλεκτό φίλο Θόδωρο Μαργαρίτη εκ Κρικέλλου ΕυρυτανίαςΛάτρης του τόπου μας, εκπαιδευτικός, ξυλογλύπτης, κοινωνικός αγωνιστής με πολύχρονη συνδικαλιστική δράση, μα και από τους πρωτεργάτες της αναστήλωσης του Ιστορικού "Καλυβιού" του Άρη Βελουχιώτη στο Κρίκελλο - ο Θόδωρος Μαργαρίτης μάς παρουσίασε ένα πολύ ενδιαφέρον σύγγραμμα που κυριολεκτικά μάς καθήλωσε διαβάζοντάς το καθώς μέσα από την ελκυστική παραστατική γραφή του μάς ταξίδεψε στη φύση, τους ανθρώπους, τη λαογραφία και τη γενικότερη ιστορία του πανέμορφου Κρίκελλου!

Το βιβλίο φέρει τίτλο : «Κρίκελλο Ευρυτανίας Ένας τόπος μικρός, μα και μέγας» (εκδ. Μοτίβο)

Όπως διαβάζουμε και στο οπισθόφυλλο του βιβλίου : "Η νοερή περιήγηση και περιδιάβαση στο Κρίκελλο, μέσα από τις σελίδες του παρόντος βιβλίου, αγγίζει διάφορες πτυχές ενδιαφερόντων των αναγνωστών του: Ο θρησκευόμενος θα σταθεί ως ταπεινός προσκυνητής θωρώντας την επιβλητικότητα του Άϊ-Νικόλα, θα γονατίσει μπροστά στις εικόνες του Άι-Δημήτρη, θα ατενίσει με φόβο Θεού τα πάμπολλα ξωκλήσια και τα εικονίσματα. Ο φυσιολάτρης θα εντυπωσιαστεί κινούμενος από τη Ράχη ως το Κρίκελλο, θα γοητευτεί αγναντεύοντας την κοίτη του Κρικελλοπόταμου και το φαράγγι του «Πανταβρέχει», την Οξυά, τη Σαράνταινα, τα μονοπάτια, τα δάση και την πλατεία. Θα μαγευτεί από την ποικιλία της πανίδας, από τους λαγούς, τα ζαρκάδια, τα αγριογούρουνα, τα κοτσύφια, τις κυριαρίνες, τις μπεκάτσες και τις φάσες που θα συναντήσει στο διάβα του. Ο εραστής και μύστης της ιστορίας θα συγκινηθεί διαβάζοντας ή ακούγοντας για τον βασιλιά Εύρυτο, για τα «Κοκκάλια» της συντριβής των Γαλατών, για τις στράτες του Ίσκου, του Καραϊσκάκη, για το καπετανάτο των Γιολδασαίων, τα μονοπάτια και τις «λούφες» του Άρη."

*Από αυτό το υπέροχο βιβλίο επιλέξαμε ένα κεφάλαιο τους "Μυλωνάδες" που σας παρουσιάζουμε σήμερα μέσα από τις ηλεκτρονικές σελίδες του "Ευρυτάνα ιχνηλάτη".

Απολαύστε το:

*****

ΜΥΛΩΝΑΔΕΣ

Οι νερόμυλοι, μια ανακάλυψη που αποδίδεται στον Ήρωνα του 1ου π.Χ. αιώνα, τον οποίο, για το λόγο αυτό ο ιστορικός Στράβων αποκαλεί «υδραλέτη», κατασκευάζονταν κοντά σε ρέματα και ποτάμια.

Με την πάροδο του χρόνου, οι μυλωνάδες, ιδιοκτήτες τους, αξιοποιώντας τη δύναμη του μυαλού τους, καθώς και εκείνη του νερού, κατέστησαν τους μύλους τους μικρές βιοτεχνίες, που εξυπηρετούσαν τις ανάγκες των τοπικών κοινωνιών.

Στον μύλο άλεθαν οι άνθρωποι όλα τα δημητριακά τους προϊόντα, μα και το καλαμπόκι, που έπαιρναν -οι περισσότεροι- από την καλλιέργεια των κτημάτων τους. 

Στις νεροτριβές και στα μαντάνια των μύλων έπλεναν τα σκεπάσματά τους, ήτοι τις μαντανίες, τις βελέντζες, τις φλοκάτες και τα στρωσίδια τους, αλλά και τα δίμιτα υφάσματα, που προορίζονταν για την κατασκευή ρούχων, έτσι ώστε να γίνουν πιο κρουστά. 

Οι μύλοι είχαν τη δική τους ξεχωριστή αρχιτεκτονική. Ο μύλος ήταν ένα οίκημα κοντά σε ποτάμι, που είχε νερό όλες τις εποχές, τους μήνες και τις μέρες του χρόνου. Οι μυλωνάδες έφτιαχναν ένα αυλάκι, παράλληλο με την κοίτη του ποταμού, μέσα από το οποίο το ποταμίσιο νερό, κυλώντας, έφτανε ως τη στέγη του μύλου. Φτάνοντας εκεί, διοχετευόταν μέσα σε μια ξύλινη κατασκευή, όμοια με βαρέλι πλατύ στην κορυφή του και στενό στη βάση του, η οποία κατέληγε στην επιφάνεια της μυλόπετρας. Περνώντας το νερό ορμητικά μέσα από το ξύλινο εκείνο βαρέλι, τη φτερωτή, με τη δύναμή του, περιέστρεφε τη μυλόπετρα, η οποία, γυρίζοντας, συνέθλιβε, πολτοποιούσε, άλεθε τα προϊόντα που είχε τοποθετήσει ο μυλωνάς στην επιφάνειά της. Κάθε μύλος διέθετε αποθηκευτικό χώρο, καθώς και δωμάτιο, στο οποίο ξεκουραζόταν ο μυλωνάς.

Γεωργική σκηνή - ξυλόγλυπτο του Θόδωρου Μαργαρίτη 

Κάθε μύλος ήταν και ένας μικρόκοσμος, μια μικρή κοινωνία. Εκεί μάθαιναν οι άνθρωποι τα νέα της περιοχής, από εκεί προέρχονταν τα νέα της χώρας μα και του κόσμου όλου. Στους μύλους γίνονταν πολλά από τα προξενιά, εκεί και τα περισσότερα από τα κουτσομπολιά. Εκεί άκουγες και τις περίεργες ιστορίες και τα μολογήματα (άσχημες εμπειρίες, παθήματα).

Συνήθως το άλεσμα συνοδευόταν από κεράσματα κρασιού και τσίπουρου, ποτά που έλυναν γλώσσες και άνοιγαν καρδιές. Αρκετά συχνά, μάλιστα, η κατανάλωσή τους συνέβαλε στην κορύφωση του κεφιού και προέκυπταν απρογραμμάτιστα γλέντια και πανηγύρια, με τραγούδια με το στόμα και αυτοσχέδιους χορούς.

Η αράδα, η σειρά δηλαδή με την οποία θα άλεθε ο καθένας το άλεσμά του, ήταν ιερή και απαραβίαστη. Το παραράδιασμα (η υπέρβαση της αράδας) επιτρεπόταν μόνο σε εξαιρετικές περιπτώσεις. Το άλεσμα για τον γάμο για παράδειγμα είχε προτεραιότητα. Ο μυλωνάς πληρωνόταν σε είδος, με το «ξάι». Συχνά έκλεβε από τα αλέσματα, για τούτο έχει επικρατήσει και η ρήση: «θεωρία επισκόπου και καρδιά μυλωνά».

Στον μύλο σύχναζαν πιο πολύ οι γυναίκες. Ήταν ήταν ένα από τα λίγα μέρη στα οποία είχαν την ευκαιρία να συναντηθούν με εκείνον τον οποίο ποθούσαν. Έτσι, οι μύλοι κατέστησαν οι τόποι των «τυχαίων» συναντήσεων. Αρκετές φορές, μάλιστα, ο μυλωνάς, για τη διασφάλιση της εχεμύθειας, είχε και τα τυχερά του.

Αναφορικά με το Κρίκελλο, λειτουργούσαν χάρη στα νερά του Κρικελλοπόταμου, ο μύλος του Χωριού, ο μύλος του Κατσιάρη και ο μύλος του Τσίρου. Υπήρχε κι ένας μικρός μύλος μέσα στο χωριό, το «Κουτσομύλι», που δούλευε με το νερό των βροχών και το νερό από τα «Σωληνάρια», από το φθινόπωρο ως και την άνοιξη, εποχές που αυτό δεν ήταν αναγκαίο για το πότισμα των κήπων των κατοίκων της κοινότητας. Το «Κουτσομύλι» εξυπηρετούσε μικρά αλέσματα. Τον μύλο αυτόν από το 1970 (ίσως και λίγο νωρίτερα) μέχρι περίπου το 1980 τον δούλευε ο μπάρμπα-Βαγγέλης ο Τραής.  

blog "Ευρυτάνας ιχνηλάτης"